Europako OPADE proiektuak depresioaren aurkako tratamenduak pertsonalizatu nahi ditu adimen artifizialaren bidez
Biokeralty Research Institute euskal enpresak OPADEn parte hartzen duen proiektu europarra da, Horizonte Europak finantzatutakoa. Proiektuaren helburu, depresioaren aurkako tratamenduak hobetzea da, adimen artifizialaren eta analisi biologiko aurreratuaren bidez. Prozesu klinikoaren lehen faseetatik paziente bakoitzarentzat zein tratamenduk funtziona dezakeen ondoen iragartzeko gai diren tresnak garatzen ari da ekimena.
Osasun mentalaren arloko erronka nagusietako bati erantzuteko sortu da proiektua: gaur egungo tratamenduek ez dute berdin funtzionatzen paziente guztiengan, eta, askotan, entsegu- eta akats-prozesu bat egitera behartzen dute, botika egokia aurkitu arte. “OPADE urrats erabakigarria da psikiatria tradizionaletik doitasunezko medikuntzarantz”, azaldu du Ángel del Pozo Biokeraltyko Programen eta Ikerketaren Estrategiako zuzendariordeak. “Erabaki klinikoak informazio biologiko objektibo eta pertsonalizatuan gero eta gehiago oinarritzen lagundu nahi dugu”.
Horretarako, proiektuak biomarkatzaileak aztertzen ditu, hala nola informazio genetikoa, epigenetikoa, metabolikoa edo hesteetako mikrobiomarekin zerikusia duena, baita datu klinikoak eta garuneko seinaleak ere.
Adimen Artifiziala, erabaki klinikoak babesteko
OPADEk adimen artifiziala eta analisi multi-omikoa konbinatzen ditu informazio biologiko eta kliniko bolumen handiak prozesatzeko. Datu horietan oinarrituta, tresnak erantzun terapeutiko hobeari lotutako ereduak identifikatzen ditu, eta erabaki medikoak modu pertsonalizatuagoan bideratzen laguntzen du. “Sistemak hainbat faktore batera aztertzen ditu, paziente bakoitzarentzat zein tratamendu izan daitekeen eraginkorrena aurreikusteko konbinazioak identifikatzeko”, azaldu du Catalina Martínez Biokeraltyko ikertzaileak.

Nerabeei ere arreta berezia eskaintzen die proiektuak, depresio-kasu askoren jatorria bizitzaren etapa horretan baitago, eta eskura dauden tratamenduak ez baitira beti haien ezaugarri biologikoen araberakoak.
Biokeralty, OPADEren barruan, emaitzak komunikatzeko, hedatzeko eta ustiatzeko lanen buru da, eta, horrez gain, Depresio Kroniko Larriari lotutako gida klinikoak eguneratzen laguntzen du.
“Ziurtatu nahi dugu OPADEk sortutako ezagutza aplika dezaketenengana iritsiko dela, eta hobekuntza errealak ekarriko dituela pazienteentzat eta praktika medikorako”, nabarmendu du Del Pozok.
Konpainiak, gainera, Europako I+G programetan parte hartzearen garrantzia azpimarratu du; esate baterako, Horizonte Europa programan, aukera ematen dutenak nazioarteko bazkideekin lankidetzan aritzeko eta osasun-arloan eragin handia duten proiektuak garatzeko.
SPRI Taldeak enpresei laguntzen die 2024ko Adimen Artifizial Aplikatua eta Datuaren Estrategia laguntza-programaren bidez. Programa horrek Euskal Autonomia Erkidegoko konpainietan AAren erabileran oinarritutako proiektuak babesten ditu, frogapen-efektua dutenak eta Euskadin teknologia horren eskaintza eta eskaria aktibatzea ahalbidetzen dutenak, enpresei lehiakortasuna handitzeko tresnak emateko helburuarekin.