Optimitive: hiru hamarkada Euskaditik Adimen Artifizial industriala bultzatzen

Adimen Artifizialak promesa hutsa izateari utzi dio, eta lehiakortasun eta jasangarritasun industrialaren benetako palanka bihurtu da. Optimitive enpresa aitzindaria da Adimen Artifiziala prozesu-industrian aplikatzen, eta, bere kalkuluen arabera, teknologia horren erabilera masiboak urtean 500 milioi tona CO₂ murriztu ditzake. Hain zuzen ere, bezeroak hasi dira dagoeneko inpaktu hori nabaritzen Made in Basque Countryn enpresaren sortzaileak, Javier García Sedano fisikariak, orain gutxi nabarmentzen zuenez.

Zein da Optimitiveren eta Adimen Artifizialaren arteko lotura?
AA nire ibilbide profesional osoaren ardatza izan da azken 38 urteotan. Hasiera-hasieratik identifikatu nuen bere ahalmen izugarria, batez ere ordenagailuek algoritmo aurreratuen bidez ikasteko duten gaitasuna, eta horrek markatu zuen nire ibilbidearen norabidea. 2008an Optimitive sortu genuenean, guk dakigula behintzat, aitzindariak izan ginen, prozesu-industrien operazioan teknologia hori aplikatzearen abantailak defendatzen. Hastapenak ez ziren errazak izan, eszeptizismoa baitzegoen, eta industria-instalazio askotan zehar ibili behar izan genuen lehen bezeroak lortzeko. Gaur, ordea, zorionez, egoera ezberdina da eta enpresek soluzio horiekiko askoz ere interes handiagoa dute.

Zer itxura zuen AA horrek 2008an?
Une hartan, Adimen Artifizialak eszeptizismo handia sortzen zuen. Enpresa askok nahiago zuen hura barneratzen lehenak izatearen arriskua beren gain ez hartu. 80ko hamarkadaren amaieran nolabaiteko bultzada izan ondoren, AAk ospe gutxiko bi hamarkada baino gehiago igaro zituen 2014ra arte, gutxi gorabehera. Hala eta guztiz ere, teknologia honen aldeko apustuari eutsi nion, bere potentzialaz konbentzituta. Horregatik sortu genuen enpresa hau 2008an, mundu mailako finantza-krisiaren erdian. Erabaki estrategikoa izan zen. Une gogor haietan garapen teknologikoaren aldeko apustua egin genuen, testuingurua hobetu bezain pronto prest egoteko.

Zergatik uste duzu izan duela hain gorakada izugarria azken urteotan?
Adimen Artifizial industrialaren hazkundea hiru gertaera garrantzitsuk azaltzen dute. Lehenengoa Hannover Messe azokan, 2011n, Industria 4.0 kontzeptua merkaturatzea izan zen, pixkanakako eraldaketaren hasiera ekarri baitzuen horrek. Bigarren mugarria Googlek 2015ean TensorFlow liberatu izana izan zen; horrek AArako sarbidea demokratizatu zuen, eta haren ezarpena bizkortu, batez ere 2018tik aurrera, eraldaketa digitaleko proiektuetan aholkularitza-enpresa handiek bultzatuta. Eta hirugarren inflexio-puntu handia 2022ko azaroan iritsi zen, OpenAIk ChatGPT argitaratu zuenean. Izan ere, tresna hori espezifikoki industriala ez den arren, bere eragin mediatikoak eta irisgarritasun orokorrak AAren inguruko sinesgarritasuna eta aurreikuspenak indartu dituzte sektore guztietan.

Zergatik uste duzu oraindik sor dezakeela arbuioa edo ziurgabetasuna enpresa eremuan?
Pertzepzio hori azkar ari da aldatzen, eta gero eta gutxiago dira AArekiko interesik erakusten ez duten enpresak. Hala ere, zenbait faktorek eragin handia dute oraindik ere; hala nola aldaketarekiko erresistentziak edo ezjakintasunak. Horregatik, funtsezkoa da enpresak prestatzea eta teknologia hori nola aplikatu behar duten ulertzea. AAk gaitasun operatiboa biderkatzeko eta lehiakortasuna hobetzeko ahalmena du. Gainera, ezinbestekoa da eguneratuta egotea; izan ere, etengabe aldatzen ari den esparrua da.

Azaldu iezaguzu nola aplikatzen duzuen Optimitiven Adimen Artifiziala bezeroen mesedetan…
Gure soluzioa, OPTIBAT, industria-prozesuen kontrol-sistemetan integratzen den softwarea da, labeak, errotak edo paper-makinak bezalaxe. Sistemak denbora errealean eskuratzen ditu datuak, prozesuaren funtzionamendua ikasten du eta automatikoki doitzen ditu parametroak, hautemandako aldaketen arabera. Horri esker, produkzioa eta kalitatea mantendu edo hobetu daitezke, eta, aldi berean, energia-kontsumoa murrizten da. Oro har, % 5 inguru aurrezten da energia, eta % 6 inguru hobetzen da produktibitatea. Horrek guztiak inpaktu zuzena du emaitza-kontuan. Gainera, nabarmen laguntzen du karbono-aztarna murrizten.

Zer zentzutan?

Gure bezeroen artean CO₂-k izandako murrizketa bistakoa da dagoeneko, eta erabat finkatuta dagoen errealitate bihurtu da. Industria astunean gure teknologia modu masiboan erabiltzeak urtean 500 milioi tona CO₂ murriztu ahal izatea ahalbidetuko liguke. Testuinguruan jartzeko, bost urtean saihestutako Co₂, masan jarrita, Everest mendiaren baliokidea litzateke. Orain arte, gutxi gorabehera milioi erdi tona CO₂-ren emisioa saihesten lagundu dugu dagoeneko.

Osatu esaldi hau: “Bere ibilbide-orrian AA jasotzen ez duen enpresa bat…”
… atzean geratzeko eta prozesuak optimizatzeko, merkatua hobeto ezagutzeko, zereginak automatizatzeko eta erabaki estrategiko eraginkorragoak hartzeko AA aprobetxatzen ari diren sektore bereko beste erakunde batzuen aurrean lehiakortasuna galtzeko arriskuan gera daitezke.