Eusko Jaurlaritzak eta siderurgia-enpresek bat egin dute muga-zergen aurrean sektoreari babesa emateko
Eusko Jaurlaritzak eta enpresek siderurgia-sektoreari laguntzeko proiektuak eta ekimenak identifikatzeko, muga-zergen bilakaeraren denbora errealeko jarraipena egiteko eta elkarrekin lanean jarraitzeko konpromisoa helarazi dute gaur egindako mahai sektorialean. Bertan, Mikel Jauregi Industria, Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasuneko sailburua buru zela, euskal siderurgia-enpresa nagusietako ordezkariek parte hartu dute —Tubacex, Tubos Reunidos, Sidenor, Arcelor Mittal, Nervacero, Olarra, Grupo Arania eta Ucín—, baita SIDEREX klusterrak, Arabako Foru Aldundiak, Arabako Merkataritza Ganberak eta Confebaskek ere.
Euskadiko Parke Teknologikoaren Arabako egoitzan egin da, eta Imanol Pradales lehendakariak eskatuta deitutako hiru mahai sektorialetatik lehenengoa da. Helburua da egungo muga-zergen egoera eta horrek euskal industrian duen eraginari eman beharreko erantzun publiko-pribatua aztertzea, eztabaidatzea eta koordinatzea. Hurrengo biak, Automobilgintzaren eta Fabrikazio Aurreratuaren sektoreei buruzkoak, irailaren 22an eta 29an egingo dira, hurrenez hurren.
Hala, Mikel Jauregik adierazi duenez, “bilera horien helburua da kaltetutako sektoreetako enpresei zuzenean entzutea, muga-zergen eraginaren diagnostiko partekatua eta bilakaeraren denbora errealeko jarraipena egitea, Eusko Jaurlaritzak martxan jarritako ezkutu komertzialaren erabilera ebaluatzea eta enpresei laguntzeko modu berriak aztertzea”. “Erantzun bateratua eman nahi dugu, egungo muga-zergen egoerak gehien eragiten dien sektoreetako lanpostuak eta enpresak babestu eta defendatzeko”, azpimarratu du.
Hain zuzen ere, eta Jauregik hitzaldian proposatu bezala, gaurko bileran muga-zergen eraginaren diagnostiko partekatua egin da, baita hartutako neurriek izaten ari diren eraginarena ere.
Sektorean duen eragina
Industriako sailburuak adierazi duenez, siderurgiaren sektoreak esposizio handia du nazioarteko merkataritzan, eta garrantzi handia Euskadiren esportazio-egituran. Euskal industriaren esportazio siderurgiko guztien % 13 AEBra bideratzen da —261 milioi euro—, eta “% 50eko muga-zerga ezartzeak gure enpresa siderurgikoen lehiakortasuna galtzea dakar”.
“Gainera —adierazi du—, Euskadiko manufaktura-industriaren trakzio-jarduera denez, eta teknologiaren eta zerbitzu aurreratuen esparruetan duen eragina kontuan hartuta, beharrezkoa da eraginak aurreikustea eta arintze-estrategiak egituratzea, mahai sektorial honetatik koordinatuta”.
Aurreko egunetan aipatu den bezala, euskal enpresek Estatu Batuetara egindako esportazioak 1.991 milioi eurokoak izan ziren 2024an, eta balio erantsi handiko produktuak ziren gehien bat. “Eusko Jaurlaritzan egin ditugun kalkuluen arabera —adierazi du Jauregik—, muga-zergek euskal industrian izango duten zuzeneko eta zeharkako eragina da salmentak 700 milioi eurotan murriztuko direla, eta horrek Euskadiko BPGa % 0,33 inguru jaistea izango luke ondorio”.
Enpresa kaltetuenak dira: energia sektorerako hodi-ekoizleak, altzairu berezien ekoizleak, eta forjaketa, estanpazio eta mekanizazioko enpresa txiki eta ertainak. Gainera, azpimarratu behar da zeharkako eragina izango duela beren produktuak Alemaniara, Frantziara edo Italiara esportatzen dituzten euskal enpresa askorentzat; izan ere, enpresa horiek merkatua murriztu egin dezakete muga-zergen eta errebote-efektuaren ondorioz, lehiakortasuna Europara estrategikoki birbideratuko dela aurreikusten baita, eta Europako merkatuan lehiakideak ugaritu egin daitezke.
Hartutako neurriak
Bestalde, Jauregik gogorarazi duenez, “Eusko Jaurlaritzak hilabeteak daramatza lanean enpresekin, enpresa-elkarteekin, klusterrekin, foru-aldundiekin eta merkataritza-ganberekin batera, Donald Trumpen Administrazioak ezarritako muga-zergek euskal ekonomiaren hainbat sektoretan eragiten dituzten ondorioei aurre egiteko”.
Joan den apirilean, Industria Defendatzeko Taldeak 2.162,5 milioi euroko neurri sorta jarri zuen abian Euskadiko enplegua babesteko, Estatu Batuek muga-zergak iragarri ostean. Ezkutu komertzialaren helburua zen nazioartekotzeko, enpresa txiki eta ertainak defendatzeko eta eraldatzeko laguntzak handitzea eta pertsonak eta lanpostuak babestea. Laguntza horiek dagoeneko erabiltzen ari dira muga-zergen eraginak gehien kaltetu dituen enpresak.
Siderurgia-sektoreko ordezkariek, berriz, muga-zergen esparru berriaren eta sektorearen nazioarteko testuinguruaren inguruko iritzia eta analisia azaldu dute; beren jardueran aurreikusitako inpaktu nagusiak (esportazioak, kostuak, enplegua, inbertsioak, etab.); baita arriskuak arintzeko eta sektorearen lehiakortasuna indartzeko dituzten beharrak, lehentasunak edo laguntza-proposamenak ere.
