Eusko Jaurlaritzak automobilgintzaren sektorea bildu du, muga-zergen eragina eta laguntza-neurri berriak aztertzeko
Automobilgintzako Mahai Sektorialaren lehen bilera egin du gaur Eusko Jaurlaritzak. Helburua izan da egungo muga-zergen egoerak gehien eragiten dien sektoreetako lanpostuak eta enpresak babestu eta defendatzeko erantzun publiko-pribatu bateratua koordinatzea. Bilera hori joan den astean siderurgiaren sektorearekin egin zen bileraren ondoren egin da; eta hurrengoa fabrikazio aurreratuaren sektorearena izango da.
Ildo horretan, Mikel Jauregik elkarlanerako espazio horren garrantzia azpimarratu du, eta adierazi duenez, “une konplexu honetan ziurtasuna eskaini nahi dugu. Gure konpromisoa da enplegua babestea eta gure enpresei laguntzea muga-zergen erronketara eta automobilgintza jasangarriagorako trantsiziora egokitzen”.
Eusko Jaurlaritzak eta automobilgintzako enpresek sektoreari laguntzeko analisiak, diagnostikoak eta ekimenak partekatu dituzte gaur. Asteotan aipatu bezala, denbora errealean egingo zaio jarraipena muga-zergen bilakaerari, eta elkarrekin lanean jarraitzeko konpromisoa hartu dute.
Mikel Jauregi Industria, Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasuneko sailburua izan da Mahai sektorialaren buru, eta Euskadiko automobilgintza-enpresa nagusietako ordezkariek hartu dute parte: CIE Automotive, Gestamp, Mondragon Taldea, Mercedes, Tenneco, Teknia, Gureak, Alkorta, ACICAE klusterra, Foru Aldundiak, Merkataritza Ganberak eta Confebask.
Bileran, erakundeetako eta enpresetako ordezkariek muga-zergek Euskadiko automobilgintzan duten zuzeneko eta zeharkako eragina, apirilean aktibatutako ezkutu komertzialaren erabilera (2.162,5 milioi euro) eta sektorearen lehiakortasuna eta enpleguaren babesa bermatzeko laguntza-bide berriak aztertu dituzte.
Jauregik gogorarazi duenez, automobilgintzaren euskal sektorea da —oso nazioartekotua eta Estatu Batuetan eta Mexikon presentzia produktiboa duena— muga-zergen politikaren bilakaeraren arrisku handienetakoa duena. Gainera, sektore publikoaren eta pribatuaren arteko koordinazioa indartzeko beharra azpimarratu du, lehiakortasuna bermatzeko trantsizio teknologikoak eta erregulazio-trantsizioak markatutako testuinguru honetan.
Bilera hau Jaurlaritzak berak “informatu, entzun eta ekin” bezala definitu duen lan-ereduaren parte da, eta beste industria-eremu estrategikoetako Mahai Sektorial berriekin jarraituko du.
Automobilgintzako Mahai Sektoriala
Hala, Mikel Jauregik adierazi duenez, “bilera horien helburua da kaltetutako sektoreetako enpresei zuzenean entzutea, muga-zergen eraginaren diagnostiko partekatua eta bilakaeraren denbora errealeko jarraipena egitea, Eusko Jaurlaritzak martxan jarritako ezkutu komertzialaren erabilera ebaluatzea eta enpresei laguntzeko modu berriak aztertzea”. “Erantzun bateratua eman nahi dugu, egungo muga-zergen egoerak gehien eragiten dien sektoreetako lanpostuak eta enpresak babestu eta defendatzeko”, azpimarratu du.
Hain zuzen ere, eta Jauregik proposatu bezala, gaurko bileran muga-zergen eraginaren diagnostiko partekatua egin da, baita hartutako neurriek izaten ari diren eraginarena ere.
Sektorean duen eragina
Industriako sailburuak adierazi duenez, Estatu Batuetara zuzenean egindako esportazioak Euskadik merkatu horretara egindako salmenten % 8 besterik ez diren arren (164 M€), hau da, sektore osoaren % 2 baino gutxiago, “zeharka eragin handia du; Frantziako eta Alemaniako hornidura-kateetan integratzen da, eta horiek dira Estatu Batuetara ibilgailu gehien esportatzen duten Europako herrialdeak”. Oso sektore nazioartekotua da: Estatu Batuetan 20 euskal lantegi fabrikatzaile daude, eta Mexikon 50 lantegi. Handik Estatu Batuetako automobilgintzako bezeroetara esportatzen dira. Instalazio horiek ere Mexikoren eta Estatu Batuen arteko muga-zergen negoziazioaren zain daude.
Gaur egun, Euskadiko automobilgintza-sektoreak % 27,5eko muga-zerga du (% 25 gehi % 2,5). Estatu Batuekin negoziatutako akordioaren arabera, Europar Batasunak muga-zergak jaisteko dagokion prozedura legegilea abiarazten duen hilaren lehen egunetik aplikatuko da % 15a. Horrek esan nahi du Euskadik Estatu Batuetara esportatzen dituen 164 milioietan izango lukeen eragina 24,6 milioiko gainkostua izango litzatekeela % 15 aplikatuz gero, eta 45 milioikoa % 27,5ekoa aplikatuz gero.
Bestalde, automobilgintzak Europan egun bizi duen ahultasun-egoerak —ibilgailu elektrikoranzko trantsizioa, arautzeko presioak eta eskariaren dezelerazioa direla eta— areagotu egiten du EAEko sektorearen ahultasuna, Estatu Batuetako merkatuan sartzeko baldintzetan gertatzen ari diren aldaketak kontuan hartuta.
Azkenik, ibilgailu bukatuentzako % 15eko muga-zergak, eta osagaietan aplikatzen direnak batuta, tokiko fabrikatzaileen eta USMCAko (Estatu Batuak-Mexiko-Kanada akordioa) bazkideen lehia bizia indartu dezake, eta horrek arriskuak aurreikusteko eta egokitzapen-neurriak definitzeko jarraipen espezifiko eta koordinatuaren beharra areagotzen du.
