Imanol Pradales: “Bizi dugun une historikoan, munduak eskaintzen dizkigun aukera guztiak aprobetxatzen jarraitzeko erabakia eta anbizioa dugu, baita Estatu Batuetan ere”
Elkargune honen baitan, AEBko industria aeroespazialari buruzko esperientziak trukatu dituzte, bai eta merkatu estrategiko horretan Euskadik duen presentzia indartu ere
Gaur, sektore aeroespazialeko euskal enpresekin eta Basque Trade & Investment (BT&I) Nazioartekotze Agentziako ordezkariekin bildu da Imanol Pradales Lehendakaria, Washingtonen. Batzar hauetan Estatu Batuetako industria aeroespazialari eta euskal ekosistema aeronautikoari buruzko esperientziak eta ezagutza trukatu dituzte; horretaz gain, merkatu estrategiko horretan Euskadik duen pisua indartu egin dute.
Bilera honek egungo testuinguru ekonomikoan duen garrantzia azpimarratu du Lehendakariak. “Bizi dugun unea historikoa da, munduak eskaintzen dizkigun aukera guztiak baliatzen jarraitzeko asmo sendoa eta grina ditugu, baita hemen ere, Estatu Batuetan. Gure ikuspegia epe luzerako da, balioa emango diguten nazioarteko aliantzak eta sareak josi behar ditugu. Herri gisa hazten eta aurrera egiten jarrai dezagun”, adierazi du Pradalesek.
Era berean, Lehendakariak gogorarazi du Euskadiko laugarren bazkide komertziala direla Estatu Batuak; zentzu horretan, Euskadik 1.992 milioi euroko esportazioak izan ditu 2024an. “Gehien esportatutako produktuen artean, bigarrenak izan dira hegazkingintzarako turborreaktoreak eta turbopropultsatzaileak. Beraz, muga-zergen mehatxuak oso kezkagarriak dira gure ekonomiarako. Hala ere, irits daitezkeen oztopoen gainetik, epe luzera begiratu behar dugu, eta gure esku dagoena egin, Estatu Batuekin ditugun ekonomia-, enpresa-, zientzia-, kultura- eta prestakuntza-loturak sendotzeko”, nabarmendu du Lehendakariak.
Ildo horretatik, Pradalesek nabarmendu du euskal sektore aeronautiko eta aeroespazialak lankidetza estua duela munduko erreferentziazko erakunde eta enpresekin, esate baterako, NASArekin eta AEBko hainbat ikerketa-zentrorekin. “Eragile askorekin gure harreman-sareak elikatu eta estutu behar ditugu; izan ere, segur aski, eragile horiek ez datoz bat ezartzen ari diren babes-neurriekin. Trump eta bere administrazioa baino askoz gehiago dira Estatu Batuak. Lankidetzarako aukera berriak aztertzen jarraitu behar dugu, batez ere, zuek ordezkatzen dituzuen sektore estrategikoetan”, azaldu du.
Sektore hori funtsezkoa da Euskadiren garapen ekonomikorako
Lehendakariak Europako industria-testuinguruari egin dio erreferentzia, eta garbi utzi du Europako industriaren berpizkundean sektore aeronautiko eta aeroespazialak funtsezko eginkizuna duela. “Gure oinarri europarretik abiatuta hazten jarraitzeko gai izateak erabakiko du gure arrakasta”.
Euskadiko esportazioen rankingean laugarren postuan daude Estatu Batuak. Gaur egun, 5.500 enpresa esportatzaile daude Euskadin, eta horietatik 1.001 enpresak sarri baino sarriago hartu-emanak izaten dituzte Estatu Batuetako merkatuarekin. Aukera-sektoreen artean energia, makineria eta ekipo-ondasunak, automobilgintza eta bio-osasuna daude.
Estatu Batuetako industria aeroespaziala munduko handiena da; arlo horretako enplegua oso kualifikatuta egoteak eta hornidura-kate sendoak izateak babesten dute. 2024an, 955.000 milioi dolarreko salmentak eragin zituen, herrialde osoaren BPGren % 1,6. Inflazioa, lehia globala eta arlo horretako beste erronka batzuk gorabehera, eskariak gora egiten jarraitzen du, eta sektorea estrategikoa da oraindik.
Bestalde, Euskadik bere lidergoa sendotu du sektore aeronautiko eta aeroespazialean. Estatuko industria aeroespazialaren fakturazioaren % 15 Euskaditik dator; eta Europakoaren % 1. Industria aeroespazialak pisu handi du Euskadin; izan ere, arlo honetan eskarmentu handia dago, berritzeko gaitasuna eta nazioartekotze-maila altua. Ildo beretik, sektore honetako euskal enpresek indarra dute atzerrian; Estatuan 56 ekoizpen-instalazio daude, eta 30 atzerrian; horri esker, merkatuak eta diru-sarrerak dibertsifika daitezke.
Euskadik balio-kate osoa du industria aeronautikoan; inbertsioak erakarri eta bere enpresa-ekosistema indartzen ari da. Sektore aeroespazialeko euskal enpresa eta zentro teknologikoen artean honako hauek nabarmentzen dira: AVS (Added Value Solutions), CFAA (Aeronautics Advanced Manufacturing Center), IDOM, Ikerlan S. Coop., Korta, Metal Estalki, Ona Electroerosion, Satlantis, Sener Aeroespacial, Tekniker Fundazioa eta Trimek – Innovalia Metrology.
