4.0 materialak: puntako gainazalak aldatzeko 3 teknika zure osagai industrialetarako

Gaur egun, euskal enpresa aldaketa-garaiak bizitzen ari da, ezohiko egoera zailean. Aldaketa-denborak ere aukera-denborak dira, eta baliteke kudeatzaile bat baino gehiago planteatzea ea egoera horren erdian hobekuntzak egin daitezkeen fabrikatutako produktuetan, eta bereziki haien akaberetan.

Agian, industria-jardueraren geldialdia dela eta, ondorio hori ager daiteke, behar jakin bat identifikatzeagatik, edo, agian, Produkzio Arduradunak erabaki duelako enpresak behingoz behar duela gaur egun erabiltzen dituen materialen prestazioak hobetzea, gero eta zorrotzagoak diren zerbitzu-eskaeren aurrean, eta estaldura eraginkorragoak eta iraunkorragoak aurkitzea eta aplikatzea.

Artikulu honetan punta-puntako gainazalak aldatzeko 3 teknika aurkezten dira, fabrikatutako piezen ezaugarriak nabarmen hobetzeko aukera ematen dutenak, hala nola kanpo-agenteekiko erresistentzia (oxidazioa, korrosioa…), lubrifikazioaren optimizazioa eta iraunkortasuna, eta higadurarekiko erresistentzia, besteak beste. Teknika horiek lagungarriak izan daitezke, esate baterako industria-osagaiak fabrikatzen dituzten enpresetako kudeatzaileek edo I+Gko, Kalitateko edo Ekoizpeneko arduradunek, automobilgintza-, metalmekanika-, aeroespazia- eta energia-sektoreek, erabakiak har ditzaten enpresan zer aztertu eta zer sartu erabakitzeko.

Aurkezten diren teknikak hauexek dira: lehenengo teknika laser-testurizazioa; bigarrenak, estaldura eta akabera-prozesu hezeak hartzen ditu balio erantsi handiko gainazalak lortzeko; hirugarrenak, gainazal-soluzioak aztertzen ditu, PVD teknologiaren bidez (Physical Lurrun Deposition edo Lurrun-faseko Deposizioa).

Teknika hauek Euskal Autonomia Erkidegoan arlo horretan ditugun zenbait aktibo eta aditu SPRI Taldeak BDIHren eta haren material aurreratuen nodoaren eskutik ekarri ditu.

Lehenengo teknikak, laser testurizazioak, material baten propietateak aldatzeko aukera ematen du, material berean edo injektatuko den moldean graba daitezkeen testurei esker. Horrela, produktuek pertsonalizazio handiagoa eta balio erantsi handiagoa izango dute ohiko ekoizpen-prozesuetan produktuak funtzionalizatuz. Nodoko hainbat kidek eskaintzen dituzte zerbitzuak arlo honetan.

Adibidez, CEITek, bere funtzionalizaziorako eta azaleko tratamendu termikoetarako fotonika-unitate aktiboarekin: pultsu ultramoreko laserrak eta interferentziak euskal industriaren esku jartzen ditu bi laser-mota, femtosegundoko laserrekin prozesu-zerbitzu bateratua ematen dutenak. Aktibo honen bidez, prozesu hauek garatu daitezke: gainazal-egituraketa (dozenaka nanometrotik mikra bitarteko doitasunarekin), mikrosentsore txertatuak sortzea, film mehe eta lodiak CVD bidez (Chemical VapDeposition edo Lurrun Kimikoaren Deposizioa) eta laser bidez uztea, eta mikromekanizazio- eta mikrokebaketa-prozesuak egitea, oso doitasun handikoak.

Beste adibide bat Azterlan da. Galdatutako piezen azalera aldatzeko zerbitzuak ematen ditu, eta, horretarako, burdina galdatzeko instalazio pilotu esperimentala, aluminio-aleazioak, superaleazioak, altzairuak, entropia altuko materialak eta abar ditu. hutsean edo zenbait atmosferatan, aleazio berriak garatzeko eta prototipoak fabrikatzeko.

Bestalde, Tecnaliak, bere Nano eta gainazalen mikro testurizatuko Zentrutik, enpresei NIL (nanoinprimaketa litografikoa) bezalako tekniketatik etekinak lortzeko aukera ematen die eta honela forma kopiatzea injekzio modular edo thermoforma bidez. Aktibo honek eskaintzen dituen zerbitzuei esker, hainbat teknika erabil daitezke mikro nanotestura bidezko moldurak fabrikatzeko (grabatu kimikoak, plasma grabatuak…), gainazalak hautatu eta gara daitezke funtzio desberdinak landuz: superhidrofobilitatea, superhidrofilitatea, egiturazko koloreak, estetika, islaren aurkakoa, lainoaren aurkakoa, izotz-kontrakoa… eta txertatutako/moldekatutako prozesuen eta garapenaren mikronanotesturizatuen fabrikazioa.

EAEko enpresa txiki eta ertainentzako bigarren teknika interesgarria akabera hezearen prozesua da, hau da, akabera-geruza meheak garatzea, bide hezeko prozesuen bidez, ingurune urtsu edo organiko baten aurrean. Geruzen lodiera erabilitako prozesu motaren eta baldintzen arabera kontrola daiteke.

Arlo horretan, CIDETECek euskal enpresen eskura jartzen ditu laborategia eta instalazio pilotua, gainazal (elektro) kimikoen akaberarako, babeserako estaldura zeramikoak egiteko, material zurrun eta malguen gainean inprimatzeko teknologia du eta sol-gel estaldurak egiteko gai da.

Aktibo honek hainbat zerbitzu eskaintzen ditu: estaldura funtzionalak jalkitzeko zerbitzuak (adibidez, korrosioaren aurkako babesa, anti-estatikotasun eta/edo omnifozitate bidezko garbiketa erraza); estaldura metaliko, zeramiko, konposite eta hibridoak garatu eta aplikatzeko zerbitzuak; gainazalak prestatu, leundu eta kimikoki garbitzeko zerbitzuak; hainbat motatako substratu metalikoetan estaldura zeramikoak aplikatzeko zerbitzuak, gainazal horiei funtzionalizatutako propietateak emateko (estaldura aurrefabrikatuak eta serkutsakorrak)

BDIHko material aurreratuen nodoan eskuragarri dagoen gainazalak aldatzeko hirugarren eta azken teknika PVD (Physical Lurrun Deposition edo Lurrun-faseko Deposizio Fisikoa) da. Hutsean estaltzeko prozesu bat da, akabera apaingarri eta funtzional distiratsua sortzen duena. DBPak titanio nitruro bat erabiltzen du, eta estaldura oso iraunkorra ematen du. PVD estaldurek erresistentzia handiagoa dute korrosioarekiko izerdiagatik eta higadura erregularragatik, urrezko xaflatzeak baino.

Horretarako, Teknikerrek osagai industrialetarako PVD estaldurak ekoizteko lerro pilotu bat du. Estalduren 8 fabrikazio-ekipo eskaintzen ditu, PVD teknologiaren bidez, industrian, eta arku katodikoa, sputtering magnetroia eta HIPIMS (High-power impulse magnetron sputtering edo pultsu-potentzia handiko magnetroiak lainoztatzea), industria-aplikazioaren edo eskariaren arabera estaltzen ditu. Aktibo hua gai da plastikozko osagaietarako estaldura metaliko apaingarriak, osagai mekanikoetarako estaldura tribologikoak eta eguzki-kolektore eta islatzaileetarako estaldura selektiboak garatzeko.

Garrantzitsua da nabarmentzea nodoko beste kide batzuk, hala nola CIC Energigune eta UPV-EHU, oinarrizko mailan ari direla lanean, azaleren aldaketan eta karakterizazioan eta gainazalen materialen prozesuan eta karakterizazioan ezagutza sortuz, hurrenez hurren.

BDIHren material aurreratuen nodoak eskaintzen duen horretan sakondu nahi baduzu, jarraitu 4.0 materialei buruzko artikulu-sorta honi, eta modu praktiko eta hurbilean azalduko dizkizugu nodoaren ahalmenak, aktiboak eta zerbitzuak.

Jar zaitez harremanetan BDIHrekin, zure enpresari gehien interesatzen zaizkion irtenbideak ikertzeko.