Produktuen zertifikazioa, normalizazioa etaakreditazioa Erresuma Batuan BREXITaren ostean
Brexit ondoren Erresuma Batuak ezarri duen ziurtapen-esparru berria
Europar Batasunetik irten ondoren, Erresuma Batuak produktuak ziurtatzeko, normalizatzeko eta akreditatzeko araudi berri bat ezarri du, sistema komunitariotik desberdina dena. Aldaketa horrek eskakizun tekniko berriak ekarri dizkie esportatzaileei, bereziki makineria, eraikuntza, elektronika, automozioa eta osasun-produktuak bezalako sektoreetan.
Nahiz eta Erresuma Batuak oraingoz Europako araudiekin lerrokatze tekniko handia mantendu duen, aitorpen automatikoaren mekanismoak ezabatu egin dira, eta enpresek ziurtatu behar dute beren produktuek britainiar legedia betetzen dutela. Horrek egokitzapen teknikoak, ziurtagiri berriak eta, askotan, markaketa bikoitza eskatzen du Europako eta Erresuma Batuko merkatuetan jarduteko.
Bestalde, Erresuma Batuko gobernuak gida bi argitaratu ditu araudi berriaren aplikazioa ulertu eta behar bezala ezartzeko: UKCA markatuaren gida (Ingalaterra, Gales eta Eskozian aplikagarria) eta UKNI markatuaren gida (Ipar Irlandan aplikagarria).
CE markatik UKCA markara: esportatzaileentzako trantsizio derrigorrezkoa
UKCA marka CE markaren ordezkoa da, eta hainbat sektoretan nahitaezkoa bihurtu da.
Brexiten ondorio nabarmenetako bat da CE markaren ordez UKCA marka (UK Conformity Assessed) berria erabiltzea, gaur egun nahitaezkoa dena Ingalaterran, Galesen eta Eskozian merkaturatzen diren produktu askotarako (Irlandako Iparraldean CE marka oraindik baliozkoa da, Ipar Irlandako Protokoloari esker).
UKCA markak hainbat sektoretan du eragina: makineria, tresna elektrikoak, neurketa-instrumentuak, babes-ekipamenduak, eraikuntzako produktuak eta abar. Hasiera batean 2021eko urtarrilean bihurtu zen nahitaezkoa, baina Erresuma Batuko Gobernuak atzerapen sektorialak onartu ditu, eta kasu batzuetan CE marka 2025 amaierara arte onartuko da.
Hala ere, joera UKCA markaren finkapenera doa, eta enpresei ez zaie gomendatzen egokitzapena atzeratzea. Gainera, marka hori erabili ahal izateko, egokitzapen-probak Erresuma Batuko erakunde akreditatuen bidez egin behar dira, eta horrek ziurtapen-prozesuak eta EBko erakundeekin dauden harremanak aldatzea dakar.
Erakunde jakinaraziak eta laborategiak: merkatu britainiarrean sartzeko solaskide berriak
Europar erakundeek ez dute jada baliorik Erresuma Batuan: beharrezkoa da tokiko entitate akreditatuak erabiltzea.
Sistema berria indarrean sartu denetik, EBko erakunde jakinaraziak baliogabeak dira Erresuma Batuan. Haien ordez, UK Approved Bodies izeneko entitateak sortu dira, britainiar legediak eskatzen dituen egokitzapen-ebaluazioak egiteko ofizialki aitortuak diren erakundeak.
Entitate horiek izan daitezke saiakuntza-laborategiak, ziurtapen-erakundeak edo ikuskapen-entitateak, eta Erresuma Batuko erregistro ofizialean izena emanda egon behar dute. Esportatzaileek ziurtatu behar dute beren ziurtagiriak edo proba hornitzaileak UKCA sisteman aitortuak direla, beren produktuak merkatu britainiarrean legez merkaturatzeko.
Era berean, Erresuma Batuak UKAS (United Kingdom Accreditation Service) izendatu du akreditazio-agentzia nazional bakartzat. Beraz, UKASek akreditatu ez duen edozein laborategik egindako ziurtagiriak ez dira legez baliozkoak izango Erresuma Batuan, nahiz eta nazioarteko edo europar erakundeek onartu.
Araudiaren baliokidetasuna: Erresuma Batuak estandar internazionalekin bat egiten jarraitzen du
Britainiar estandarrak europarrekin lerrokatuta daude, baina ez dago aitorpen automatikorik.
Esparru juridiko berria ezarri arren, Erresuma Batuak erabaki du maila tekniko handiko baliokidetasuna mantentzea estandar europar eta internazionalekin. Horrek esan nahi du ziurtapenaren forma juridikoa aldatu arren, eskakizun teknikoak antzekoak izaten jarraitzen dutela sektore askotan, behintzat une honetan.
Erresuma Batua ISO, IEC, CEN eta CENELEC erakundeetako kide osoa da oraindik, eta, beraz, bertako estandar teknikoek (BS) harmonizazio-maila handia dute estandar europar (EN) eta internazionalekin. Estrategia horren helburua da industriaren lehiakortasuna mantentzea eta nazioarteko merkataritzaren jarraipena bermatzea.
Hala ere, ez dago Erresuma Batuaren eta EBren artean ziurtagirien aitorpen automatikorik, eta, beraz, ezinbestekoa da euskal enpresek egiaztatzea beren produktuek ziurtapen bikoitza (CE eta UKCA) behar duten ala ez bi merkatuetan jarduteko.
Eragindako sektoreak eta esportatzeko gakoak Brexit ondorengo Erresuma Batuan
Enpresek beren produktuak berrikusi eta CE/UKCA ziurtapen bikoitza planifikatu behar dute.
Esparru arautzaile berri honek gehien eragiten dien sektoreak dira egokitzapen-ebaluazioa nahitaezkoa dutenak: makineria industriala, gailu medikoak, produktu elektriko eta elektronikoak, eraikuntzako materialak, ibilgailuak eta automoziorako osagaiak, besteak beste.
Sistema berrira arrakastaz egokitzeko, txostenak gomendatzen du euskal enpresek honako pauso hauek ematea:
- Produktu bakoitzari dagokion UKCA eskakizuna identifikatzea, sektorearen edo kategoriaren arabera.
- UKASek akreditatutako Approved Body batekin harremanetan jartzea, ziurtapen-prozesuak egiaztatzeko.
- Produktuak edo saiakuntza-prozesuak berrikustea, sistema berrira egokitzen ez badira.
- CE/UKCA markaketa bikoitza planifikatzea, bi merkatuetan egon nahi bada.
- Iturri ofizialak aldizka kontsultatzea, esaterako Erresuma Batuko Business and Trade Departamentua, araudiaren bilakaera ezagutzeko.
UKCA sistemara egokitzea ez da tramite huts bat, baizik eta ezinbesteko baldintza da Brexiten ondoren ere merkatu estrategiko honetan lehiakortasunez esportatzen jarraitzeko.
Zerikusia duten beste txosten batzuk:
